Vụ người dân phản đối xây khu xử lý rác thải tại Nam Định: Chính quyền xã làm “chui”?

BVR&MT – Mặc dù chính ông Chủ tịch xã đã thừa nhận rằng: việc này mới chỉ bàn thảo thống nhất trong cấp ủy, chính quyền, mặt trận, đại diện các đoàn thể, chưa tổ chức họp bàn, lấy ý kiến toàn thể người dân thế nhưng thực tế thì dự án đã đi vào xây dựng.

TIN LIÊN QUAN

Nam Định: Người dân tố bất hợp lý trong việc xây dựng khu xử lý rác thải

Tại sao người dân phản đối?

Như ở kỳ trước, toàn soạn Bảo vệ Rừng và Môi trường (baovemoitruong.org.vn) đã thông tin, hàng trăm người dân ở ở xóm 1 và xóm 7, xã Nghĩa Trung, huyện Nghĩa Hưng, tỉnh Nam Định kiên quyết phản đối việc xây dựng khu xử lý rác thải của xã này trên địa bàn cánh đồng Mẫu.

Cụ thể, khi bãi rác cũ của UBND xã Nghĩa Trung (khu chôn lấp rác thải) được đặt ở xóm 8 của xã này đã gặp phải sự phản đối quyết liệt của người dân. Lý do là quá trình hoạt động của bãi rác không đảm bảo đủ các yêu cầu, tiêu chuẩn, dẫn đến việc gây ra ô nhiễm môi trường một cách trầm trọng.

Một trong những nguyên nhân được lãnh đạo xã này giải thích đó là bãi rác ở xóm 8 khá gần với khu dân cư, khoảng cách chỉ chừng 200 m. Hơn nữa, đến thời điểm hiện tại, khu chôn lấp này đã khá đầy, nhất là vào tháng 7/2016, bão số 1 ập vào địa bàn, khiến hệ thống tường bao của khu chôn lấp này bị đổ, rác tràn ra ngoài phát sinh ô nhiễm, người dân xóm 8 và xóm 11 phản đối không cho xã tập kết rác về chôn lấp tại đây kéo theo nhiều hệ lụy. Trước tình thế này và hướng tới mục đích xử lý triệt để hơn vấn đề rác thải trên địa bàn, xã có chủ trương, kế hoạch lựa chọn một địa điểm mới để xây dựng khu xử lý rác thải mới bằng công nghệ lò đốt, thay thế hình thức chôn lấp như nhiều địa phương trong và ngoài tỉnh đang áp dụng…

 Trao đổi với phóng viên, nhiều người dân bức xúc cho rằng họ không được biết về dự án.

Thế nhưng, vị trí mới được UBND xã Nghĩa Trung lựa chọn lại gặp phải sự phản đối quyết liệt hơn nữa của bà con nhân dân địa phương. Một trong những lý do chính đó là khoảng cách từ vị trí này đến khu dân cư thay vì 200 m, nay thành…300 m. Không những thế, gần với vị trí này, có 2 nhà máy nước sạch – nơi cung cấp nguồn nước sinh hoạt cho hàng trăm nghìn người dân ở địa phương và các xã lân cận.

Điều này khiến người lo lắng đặt câu hỏi: Liệu khi bãi rác đi vào hoạt động, nguồn nước sạch được cung cấp bởi 2 nhà máy nước bên cạnh có thực sự đảm bảo an toàn?

Chưa hết, một trong những lý do khiến người dân bức xúc đó là việc ngay gần vị trí này là khu nghĩa địa truyền thống của địa phương. Người dân cho rằng, một bãi rác thải như thế, không nên để ngay cạnh nơi yên nghỉ của những người đã khuất.

 Để thể hiện sự phản đối trước cách làm không rõ ràng của chính quyền xã, thậm chí người dân đã thay nhau “canh gác”.

Trao đổi với phóng viên, nhiều những người dân nơi đây còn tỏ ra bất bình khi đặt nghi vấn rằng, dự án này còn nhiều những điều chưa rõ ràng, có nhiều khuất tất. Thậm chí, khi việc san lấp, triển khai xây dựng đã được thực hiện, thì nhiều người dân còn chưa được biết có dự án này.

Chính quyền xã “tiền trảm hậu tấu”?

Để làm rõ những nội dung liên quan, nhóm Phóng viên đã có buổi làm việc với ông Phạm Cao Thắng – Chủ tịch UBND xã Nghĩa Trung.

Trả lời về những phản ánh của người dân, ông Thắng thừa nhận xã Nghĩa Trung đã “sơ suất” khi không tiến hành họp, lấy ý kiến người dân mà chỉ họp cán bộ thôn rồi triển khai dự án(?) Và hiện bây giờ chính quyền xã mới đang thực hiện việc này?

Nhà máy nước sạch Nghĩa Hưng – 1 trong 2 nhà máy ở gần vị trí đặt khu xử lý rác thải.

Cũng theo lời vị đại diện cho lãnh đạo xã này, do sức ép tiến độ xây dựng nông thôn mới huyện giao đến tháng 5/2017 phải hoàn thành khu xử lý rác nên việc triển khai dự án khu xử lý rác thải đã được thực hiện vội vàng và có những thiếu xót.

Theo tìm hiểu của phóng viên được biết, dự án khu xử lý rác thải có tổng đầu tư khoảng 3,5 tỉ đồng. UBND xã Nghĩa Trung đã mua đất ruộng của dân, tiến hành san lấp và ký hợp đồng mua lò đốt rác của Công ty CP Sản xuất và Thương mại Bình Minh Xanh (Bimivina) có trụ sở tại Hà Nội với giá 1,6 tỉ đồng.

Mặc dù chưa có văn bản nào về việc chính thức phê duyệt dự án, nhưng chỉ căn cứ vào văn bản chấp thuận chủ trương như này, UBND xã Nghĩa Trung đã “vội vàng” xây dựng dự án.

Mặc dù thế, ông Nguyễn Quang Thịnh, Phó trưởng Phòng Tài nguyên và Môi trường huyện Nghĩa Hưng lại cho hay, hiện nay mới chỉ có duy nhất văn bản của HĐND và UBND tỉnh Nam Định chấp thuận chủ trương cho phép UBND xã Nghĩa Trung xây dựng khu xử lý rác thải và đưa vào kế hoạch sử dụng đất năm 2017.

Theo quy trình, xã phải lập hồ sơ để Phòng Tài nguyên Môi trường trình tỉnh, huyện để ra quyết định thu hồi đất, từ đó mới được triển khai các bước tiếp theo của dự án.

Thế nhưng, khi mới được đồng ý chấp thuận về mặt chủ trương, UBND xã Nghĩa Trung đã tiến hành ký kết hợp đồng với nhà thầu san lấp mặt bằng, xây dựng và nhà thầu cung cấp lò đốt rác mà phớt lờ ý kiến tỉnh và huyện.

Thiên Thảo